 |
| Algi ( Glony ) |
Dużą popularnością w kosmetyce cieszą się algi, czyli glony. Są to rośliny przeważnie samożywne o budowie jedno lub wielokomórkowej, nie posiadające korzeni, łodyg ani liści. Te wodne organizmy mają bardzo zróżnicowaną wielkość - od kilku μm do ponad 100 m. Występuje 33000 gatunków alg. Te największe mierzące kilka metrów nazywane są wodorostami morskimi. Różne odmiany alg, czy to hodowane czy wydobywane z dna mórz, szczególnie z okolic Bretanii, różnią się składem i barwnikiem.Glony występują we wszystkich strefach geograficznych, żyją zarówno w wodach słodkich jak słonych, chłodnych i ciepłych. Lubią unosić się zarówno na powierzchni wody jak i porastać przybrzeżne obszary dna oceanów.
 | |
| Algi ( Glony ) |
W ich składzie znajdują się: aminokwasy, białka, lipidy, witaminy (A, z grupy B oraz C, E), a także mikroelementy (wapń, jod, kobalt, cynk, miedź, mangan, magnez, brom, żelazo).
Pomimo obszernej wiedzy na temat glonów, wciąż pozostają one zagadką i w dalszym ciągu prowadzi się badania nad ich możliwościami terapeutycznymi. Ich dokładny skład chemiczny nie jest jeszcze do końca poznany. Jeden gatunek algi może się różnić składem w zależności od pory zbioru, warunków pogodowo – klimatycznych i warunków hodowli.
Wszystkie glony zawierają chlorofil oraz beta-karoten, ale o ich ostatecznym zabarwieniu decyduje zawartość innych barwników.
Uproszczony podziała alg ze względu na zawartość barwnika:
- brunatnice - brunatne zabarwienie nadaje im brunatna fukoksantyna, która jest karotenoidem, żółty ksantofil i zielony chlorofil
- krasnorosty - czerwony zabarwienie nadaje im czerwona fikoerytryna, niebieska fikocyjanina i zielony chlorofil
- zielenice -zielone zabarwienie nadaje im zielony chlorofil, żółty ksantofil i pomarańczowy beta-karoten.
Algi są wykorzystuje się m.in. w przemyśle spożywczym, farmaceutycznym, biotechnologicznym i w kosmetyce (głównie morskie). W przemyśle kosmetycznym wykorzystuje się ok. 40 różnych gatunków alg produkując z nich preparaty do pielęgnacji twarzy, ciała oraz włosów. Są one przez nas znakomicie przyswajane.
Do produkcji kosmetyków wykorzystuje się tylko określone gatunki alg morskich o sprawdzonym działaniu.
Wyróżniamy algi:
- Zielone - głęboko oczyszczają i są dobrze tolerowane przez skórę. Rośliny te zawierają ponad 50 różnorodnych składników, dzięki czemu mogą zaopatrywać skórę w wiele ważnych elementów odżywczych.
- Czerwone - działają na skórę nawilżająco, oczyszczająco i łagodząco, wspomagają prawidłowe ukrwienie, redukują tłuszcz w tkance podskórnej. Produkty te poprawiają przede wszystkim stan cery: odwodnionej, z trądzikiem młodzieńczym oraz nadwrażliwej.
- Hawajskie - działają kojąco, regulują naturalną równowagę, wzmacniają barierę ochronną skóry. Przywracają one cerze świeżość i naturalny wygląd, nie powodując przy tym podrażnień.
Algi to jedne z kilku organizmów na Ziemi obdarzone takim bogactwem składników odżywczych, które właściwie w momencie pozyskiwania są gotowym produktem kosmetycznym.
Algi dzięki swoim składnikom odgrywają coraz większą rolę we współczesnej kosmetologii, głównie w regeneracji skóry i opóźnianiu procesów jej starzenia. Wykazują one bardzo dużą zdolność przenikania w głąb warstwy rogowej naskórka. Podczas zabiegów kosmetycznych t.j. lifting wszystkie substancje czynne są wchłaniane, a następnie transportowane do skóry właściwej.
Glony mają właściwości, dotleniające i regenerujące.
Właściwości alg w kosmetologii:
- odżywiają skórę i chronią przed niekorzystnymi czynnikami środowiska
- przyczyniają się do regeneracji oraz odbudowy zniszczonej i zmęczonej skóry
- mają zdolność głębokiego oczyszczania, napinania i rozjaśniania cery (poprawiają jej koloryt)
- chronią przed utratą wilgoci i nawilżają skórę, tworząc na niej osłonkę."Ochronny płaszcz"- zapewnia zatrzymywanie wody obniżając tzw. współczynnik TEWL
- przyczyniają się do uelastyczniana i opóźniania procesów starzenia się skóry oraz wygładzania drobnych zmarszczek
- pomagają w leczeniu niektórych uporczywych schorzeń skóry w starszym wieku- fotodermatoz i fotoalergii, plam barwnikowych na skórze oraz nadmiernej keratynizacji naskórka
- koją podrażnienia (wywołane np. działaniem promieni słonecznych, goleniem, czy depilacją), łagodzą stany zapalne, leczą blizny, zmniejszają rozstępy, przyspieszają regenerację naskórka przez epitalizację (odnowę naskórka) oraz granulację (ziarninowanie rany)
- wspomagają osmozę w obszarach międzykomórkowych i komórkową przemianę materii, dzięki temu przeciwdziałają cellulitowi i opuchlizną nóg
- poprawiają ukrwienie, łagodzą skłonność do pękania naczyń krwionośnych, pomagają w leczeniu w teleangiektazj (pajączków naczyniowych) i stymulują mikrocyrkulację, sprzyjając likwidacji zaburzeń krążenia
- jod zawarty w substancjach śluzowych glonów działa na podskórną tkankę tłuszczową, co prowadzi do regulacji czynności gruczołów łojowych przez usuwanie nadmiaru tłuszczu (likwidacja cellulitu oraz wspomaganie odchudzania)
- ich właściwości antybakteryjne, hamują stany zapale, dzięki zdolności oczyszczania skóry i wchłaniania łoju preparaty z algami stosuje się w leczeniu schorzeń dermatologicznych, takich jak trądzik, łojotok czy egzemy
- pomagają w przewlekłym wyprysku, alergii atopowej, pomocniczo w leczeniu łuszczycy
- pomagają leczyć uporczywe infekcje bakteryjne i wirusowe
- oczyszczają skórę z toksyn i przywracają naturalne pH
- wykazują działanie zmiatania wolnych rodników (potencjalne właściwości przeciw nowotworowe)
- pomagają w pielęgnacji i układaniu włosów dzięki swym regeneracyjnym, odżywczym i nawilżającym właściwością
Glony są narażone na cykliczne zmiany temperatury, wysuszenie, nadmiar promieniowania słonecznego i związane z tym powstawanie wolnych rodników. Musiały więc wykształcić systemy ochronne przed niekorzystnym wpływem czynników zewnętrznych. Organizm człowieka narażony jest na podobne czynniki, stąd surowce pozyskiwane z glonów znajdują duże zastosowanie w odżywianiu i pielęgnacji. Cytoplazma wypełniająca komórki glonów ma skład bardzo zbliżony do plazmy ludzkich komórek i dlatego są one bardzo łatwo przyswajalne.
Najwięcej alg zbiera się u wybrzeży Bretanii, Japonii i Hawajów. Zawartość w glonach dobroczynnych substancji zależy od czystości wód, w których rosną, oraz od warunków zbioru - od pory roku, pogody, a nawet fazy księżyca podczas "połowu". Zebrane algi najpierw mrozi się lub suszy. Następnie poddaje dalszej obróbce np. tzw. mikronizacji (rozerwanie komórek alg i wydobywanie ich jonowych składników), wydobywaniu plazmy z ich komórek, pozyskiwaniu ekstraktów.
Są różne formy przetwórstwa alg:
- suszenie
- proszkowanie
- produkcja alkoholowych wyciągów
- maceracja
- liofilizacja
- cytofiltracja (szokowe zamrażanie alg tuż po zbiorze, a następnie przetwarzanie w tem. -50C)
Każda z tych form obróbki pozostawia inną wartość odżywczą, a jej wybór prowadzi do celowego i prawidłowego wpływu produktu kosmetycznego.
W kosmetyce wykorzystuje się je w najróżniejszej postaci:
- alginatu (proszek, granulat)
- mikronizowanej (rozdrobnionej do mikronowych rozmiarów)
- jako ekstrakty tłuszczowe, wodne i żelowe.
- mączek
- liofilizowanej
- pochodnych kwasu alginowego
Stosuje się zarówno czyste algi, jak też łączy z innymi składnikami wzmacniającymi ich działanie. Preferowane do tego są produkty naturalne np. olejki eteryczne, glinki, ekstrakty roślinne.
Dla uzyskania długotrwałych rezultatów mających na celu w widoczny sposób poprawić stan naszej skóry i włosów algi stosuje się zewnętrznie oraz przyjmuje się z nich doustne preparaty.
W preparatach kosmetycznych można znaleźć różne składniki wyizolowane z alg np. aosainę (białko), karagen (poliwęglowodan), alginiany (sole kwasu alginowego), agar (poliosacharyd), mannitol i sorbitol (alkohole cukrowe)
Poniżej znajduje się lista niektórych często wykorzystywanych składników, pierwiastków oraz związków chemicznych dostarczanych z alg, które znalazły zastosowanie w przemyśle kosmetycznym:
Aosaina – białko. Opóźnia proces starzenia się skóry ponieważ powoduje obniżenie aktywności elastazy - enzymu rozkładającego elastynę. Aosaina formuje włókna podobne do ludzkiej elastyny. Skład aminokwasowy tych białek jest również zbliżony. Dzięki temu aosaina jest stosowana jako substytut elastyny.
Agar - polisacharyd zbudowany z galaktozy z domieszką arabinozy. Jego postać handlowa to biały proszek trudno rozpuszczalny w zimnej wodzie. Nie posiada smaku ani zapachu, a po rozpuszczeniu w gorącej wodzie i wystudzeniu tworzy galaretowatą masę. Posiada właściwości żelujące, poprawia rozsmarowywalność i zapobiega wysychaniu kosmetyków emulsyjnych. Stosowany jako zagęstnik i nośnik kosmetyków
Karagen - zawiera polisacharydy śluzowe pęczniejące pod wpływem wody. Stosowany jest jako emulgator i środek osłaniający. Dzięki właściwościom hydrofilowym utrzymuje wilgotność warstwy rogowej (działa nawilżająco).
Fukoidyna i laminaryna - wielocukry zawierające grupy sulfonowe. Mają zdolność wiązania mikro i makroelementów. Działają antykoagulacyjnie. Poprawiają krążenie i stymulują przemianę materii.
Kwas hialuronowy i siarczan chondroityny- mukopolisacharydy (MPS) są substancjami silnie nawilżającymi skórę
Kwas alginowy - służy do wyrobu mydeł, jest dobrym stabilizatorem. Jego sole- alginiany, stymulują przemianę materii i wiążą substancje szkodliwe. Są doskonałym zagęstnikiem kosmetyków. Alginiany są substancjami żelującymi wykorzystywanymi do robienia min. żeli pod prysznic, szamponów, past do zębów, maseczek do twarzy i preparatów do masażu
Sorbitol - alkohol obniżający TEWL (transepidermal water loss - przeznaskórkowa utrata wody), stosowany jest w kremach O/W (formulacja olej w wodzie). Substancja o działaniu nawilżającym. Poza nawilżaniem wspomaga stabilizację emulsji oraz zabezpiecza kosmetyk przed wysychaniem
Mannitol - alkohol działający bakteriostatycznie i nawilżająco
Mannit, Mannitol i Sorbitol -działają bakteriostatycznie, nawilżająco i regulują pracę gruczołów łojowych
Fikoerytryna - naturalny barwnik, chroniący przed promieniami UV
Polifenole - mają właściwości przeciwutleniające i przeciwzapalne.
Kwas foliowy - uczestniczy w procesach krwiotwórczych
Nienasycone kwasy tłuszczowe (NNKT) - niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu. W preparatach z alg są odporne na utlenianie, co z punktu widzenia kosmetycznego jest niezmiernie ważne.
Kwas linolenowy - nienasycony kwas tłuszczowy wzmacnia barierę lipidową oraz likwiduje stany zapalne naskórka
Mikroelementy- (ich zawartość w algach jest średnio 10 razy wyższa niż w jakichkolwiek innych roślinach lądowych): Ca, I ,Br, Fe, Mg, Cu, Zn, Mn - pierwiastki te z poliwęglowodorami tworzą kompleksy, co pozwala im łatwiej pokonać barierę lipidową naskórka. Dzięki specyficznej budowie łatwo przenikają one przez barierę warstwy rogowej naskórka, zapewniając prawidłowe funkcjonowanie skóry.
Witaminy B1, B2 , B5, B6, B12 - biorą udział w metabolizmie tłuszczy i białek i dzięki nim glony wykazują zdolność odnowy naskórka.
Witaminy E i C oraz ß-karoten (prowitamina A) - wykazują działanie antyrodnikowe, wzmacniają ściany naczyń, aktywizują procesy zachodzące w skórze, poprawiają jej koloryt. Krasnorosty zawierają więcej witaminy C niż owoce cytrusowe.
